WhatClinic




InstagramFacebook
   
 
  Gece Plağı
 

Diş Gıcırdatma problemi için hastanın ağız ve diş yapısına göre gece plağı yapılabilir. Bazılarına üst, bazılarına alt çeneye göre gece plağı yapılır. Çenesel anatomiye göre bu değişiklik gösterebilir.

Gece PlağıHasta özellikle geceleri dişlerini gıcırdatıyorsa, gece plağı kullanması daha mantıklıdır. Hastanın ağzında ölçü alınıyor, şeffaf olarak bastırılıyor, hastaya kullanması için verilir. En az günde 4 saat kullanması, ayda ise en az 21 gün kullanması gerekmektedir.

Bruksizm (diş gıcırdatma - diş sıkma), bilinçsiz olarak güçlü çene hareketlerinin neden olduğu çeneleri sıkma, dişleri gıcırdatma olayıdır.

Daha çok uyku sırasında meydana gelmesine rağmen, gün içinde stresin yoğun olduğu zamanlarda da olabilmektedir.
Toplumumuzda sık rastlanır. Genellikle bu alışkanlığa sahip bireyler bunun farkında değillerdir.

Sebepler

Stres
Vücutta stres belirtilerinin ilk görüldüğü yer ağız dokularıdır. Stres, bruksizmin hem oluş nedeni hem de olayın şiddetini artıran en önemli faktördür. Aşırı sinirli, hassas, titiz bir yapıya sahip olmak stresin kaynağı olabilir.
Dişlerin kapanış şeklinin bozuk olması
Dişlerin diziliş ve sıralanışındaki bozukluklar (Malokluzyon) ve eksik dişlerden kaynaklanır.
Yanlış çiğneme alışkanlıkları
Santral sinir sistemi rahatsızlıkları
Akut Travma (darbe)

Bruksizm kaynağı olarak birkaç sebep bir arada olabilir. Tedavi de buna göre belirlenir.

Belirtiler
v Aşınma:
Sürtünme sonucunda tüm dişlerin çiğneyici yüzü aşınabilir.
Kırılma:
Dişleri sıkma ve gıcırdatma sonucunda ön dişlerin köşelerinde ve arka dişlerin çıkıntılı kısımlarında mikro çatlaklar oluşabilir. Röntgen ile saptanamayan bu çatlaklar zamanla büyüyerek dişlerin kırılmasına neden olabilir.
Hassasiyet:
Özellikle soğuğa karşı hassasiyet gelişebilir. Ani diş sızlamaları olabilir.
Dişeti çekilmesi:
İlerleyen yaşa bağlı diş eti çekilmesi ya da aşırı baskı uygulanarak yapılan diş fırçalaması haricinde, bruksizm hastalığı da dişeti çekilmesine neden olabilir. Farklı olarak çekilmenin yanısıra, dişin boynunda dişeti hizasında çentik şeklinde aşınmalar da görülebilir.
Sallanma:
Gıcırdatma ile yaratılan aşırı basınç sonucu dişlerin köklerini saran (diş-kemik arası) kas dokusu zedelenir, böylece kemik desteği azalır ve dişler sallanabilir. Bu durumu telafi etmek için dişlerin kökleri hizasında ekstra kemik çıkıntıları gelişebilir.
Dişeti kanaması:
Özellikle hijyen eksikliği ve diştaşı varsa, gıcırdatma ile dişetlerinde kanamalar meydana gelebilir.
Yanaklarda irritasyon (tahriş):
Kasların aşırı faaliyeti sonucu, dişlerin birbirlerine temas ettikleri kapanış çizgisi hizasında, yanakların iç kısmında kabartı oluşabilir. Bu oluşum sonrası istemsiz yanak ısırma halleriyle karşılabilir.
Kas ve baş ağrısı:
Özellikle şakak ve yanak bölgesindeki kasların aşırı çalışması bu bölgelerde kas ağrısına neden olabilir. Kas ağrısı zaman zaman baş ağrısı şeklinde kendini gösterebilir.
Çene ekleminde ağrı:
Çene eklemine aşırı yüklenilmesi nedeni ile eklemde ağrı, çıtırtı şeklinde ses ve kilitlenme olabilir.

Bu belirtiler diş gıcırdatmasının hemen başlangıcından itibaren ortaya çıkmayabilir; olayın şiddetine ve süresine göre bazen yıllar sonra görülebilir. Çoğunlukla belirtilerin tümü birden olmayabilir. Bazen çok az belirti gösterebilir.

Tedavi

Ağız içi
Diş hekiminin yaptığı tedavide öncelikli amaç, dişler ile çene ekleminde oluşabilecek kalıcı zararları önlemek ve ağrıyı ortadan kaldırmaktır. Bu nedenle ilk olarak bruksizme sebep olabilecek ağız içi problemlerin giderilmesi gerekir.

Ağızda düzgün bir kapanış sağlamak için eksik dişler tamamlanmalı, varsa eski dolgu ve kaplamalardaki hatalar düzeltilmelidir.

Gece Plağı
Gece PlağıDaha sonra diş sıkma alışkanlığını engellemek ve ağız içi dokuları korumak için "gece plağı" denilen protezi kullanmak gerekir.
Gece plağı hastanın tercihine göre alt veya üst çene dişlerine yerleştirilecek şekilde yapılabilir.
Gece plağı sert ve yumuşak olmak üzere iki çeşittir.
Her ikisinde de amaç, diş sıkma - gıcırdatma sırasında gelen kuvveti indirgemek ve eşit kuvvet dağılımı yaparak dişler ile çevre dokuları olası hasarlardan korumaktır.

Ayrıca, gece plağı dişler arasında 1-2 mm kalınlık yaparak, düzenli kullanımda çene ve eklem kaslarındaki gerilmeyi farklı bir konuma taşır, böylece kişi gece plağı kullanmadığı zamanlarda dahi dişlerini eskisi kadar kuvvetle sıkamaz.
Gece plağı şeffaf olduğu için gün içinde de kullanılabilir, farkedilmez.
Gece plağı, diş gıcırdatması semptomatik tedavisinde kullanılan en önemli araç olmasına rağmen, tek başına yeterli olmayabilir.

Ağız dışı
Tedavi sebebe yönelik yapılmalıdır. Bu nedenle hastalığın sergilediği tabloya göre gece koruyucularının yanında bazı ek tedavilerin de uygulanması gerekebilir:
- Stres terapisi (psikolog desteği)
- Rahat uyumayı sağlayıcı önlemler
- Kas gevşetici ilaç uygulaması